نخستین عکس واضح از شکل‌گیری یک سیاره فراخورشیدی

بیگ بنگ: اخترشناسان با استفاده از ابزار «SPHERE» تعبیه شده بر روی تلسکوپ بسیار بزرگ رصدخانه جنوبی اروپا موفق به یافتن یک غول گازی شده‌اند که به دور ستاره کوتوله جوانی

به نام «PDS 70» می چرخد. آنان نه تنها این سیاره را شناسایی کرده‌اند، بلکه عکس مستقیمی هم از آن گرفته‌اند.

عکسی که ابزار «SPHERE» تلسکوپ خیلی بزرگ رصدخانه جنوبی اروپا تهیه کرده، نخستین عکس واضح از یک سیاره فراخورشیدی در هنگام شکل‌گیری آن می باشد. این سیاره به شکل واضح و قابل رویت در سمت راست عکس به چشم می خورد.

به گزارش بیگ بنگ، «PDS 70» که با عنوان «V*V1032 Cen» هم شناخته می شود، ستاره‌ای از نوع «K7» است که ۳۷۰ سال نوری با زمین فاصله دارد. این ستاره فقط ۵٫۴ میلیون سال سن دارد و یک دیسک سیاره‌ایِ آن را احاطه کرده است. «میریم کپلر» محقق موسسه اخترشناسی مکس پلانک که سرپرستی تیم کاشف «PDS 70b» را بر عهده داشت، گفت: «دیسک‌های پیش سیاره‌ای اطراف ستارگان جوان، محل تولد سیاره‌ها هستند، اما تاکنون تنها تعداد انگشت شماری از مشاهدات موفق به یافتن نشانه‌هایی از سیاره‌های نوزاد در آنها شده‌اند.»

اما تحلیل‌ها نشان می دهد که سیاره «PDS 70b» یک غول گازی با جرمی بین ۱٫۴ تا ۳٫۷ برابر جرم مشتری دارد. این سیاره تقریبا ۲۲ واحد نجومی با ستاره میزبان خود فاصله دارد؛ یعنی تقریبا معادلِ فاصلۀ اورانوس تا خورشید میباشد. سطح «PDS 70b» دمایی برابر با تقریبا ۱۰۰۰ درجه سلسیوس دارد؛ که گرمتر از هر سیاره‌ای در منظومه شمسی ما می باشد. در مطالعه ای دیگر، دکتر «آندره مولر» از موسسه اخترشناسی مکس پلانک و همکارانش از مشاهدات ابتدایی برای بررسی بیشتر و جامع سیارۀ «PDS 70b» استفاده کردند. محققان نه تنها عکس مستقیمی از این سیاره گرفتند، بلکه توانستند طیف آن را هم بدست آورند. تجزیه و تحلیل طیف نشان داد که اتمسفر این سیاره ابری است.

اخترشناسان اظهار داشتند: «همدم سیاره‌ای PDS 70 یک دیسک گذار دارد؛ یعنی یک دیسک پیش سیاره‌ای با چاله‌ای بزرگ در بخش مرکزی. این چاله‌های درونی برای چندین دهه مورد شناسایی و بررسی بوده‌اند و حالا محققان معتقدند این چاله‌ها در اثر برهمکنش میان دیسک و سیاره پدید آمده است. حالا می توانیم شکل‌گیری یک سیاره را برای اولین‌بار ببینیم. این نتایج درهای جدیدی را به روی مراحل اولیه و پیچیده تکامل سیاره‌ای می گشایند. ما می بایست سیاره‌ای را در دیسک یک ستاره جوان می دیدیم تا فرایندهای دخیل در ایجاد سیاره را درک کنیم.» جزئیات بیشتر این پژوهش در مجله Astronomy & Astrophysics منتشر شده است.

ترجمه: منصور نقی لو/ سایت علمی بیگ بنگ

منبع: sci-news.com

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

نظر دادن

کانون نجوم زاوش در یک نگاه

  باشگاه نجوم کانون علوم در فرهنگسرای بهمن از سال 1379 با تشکیل کلاسهای آموزشی در دوره های مقدماتی و متوسطه برای گروههای سِنّی مختلف شروع به کار نمود. فعالیت رشته نجوم از همان سال 1379 به دبیری آقای مهندس عتیقی شروع شد و از ابتدای نیمه دوم سال 1381 با فراخوانی دوباره اعضاء، باشگاه شکل گرفت و از اواخر سال 1381 با نام «باشگاه نجوم زاوُش» رسمیت بیشتری یافت، و بیش ازگذشته با جدیت تمام به برنامه های نجومی پرداخت. چنانچه تا کنون 23 نشست علمی در زمینه های مختلف علم نجوم برگزارکرده است.   از سال  1384هم باشگاه نجوم به دبیری بنده مرحله جدیدی را شروع کرده است. و اکنون یکی ازفعالترین باشگاههاست. اما در این بین با برگزیدن اهدافی  بر آنست که روح جستجوگری در افرادعلاقه مند به نجوم اغناء شود و مسیر زندگی عادی تنوع بیشتری یابد.  

دبیر کانون نجوم زاوش

علیرضا ولیاری

فعالیت های کانون

از جمله خدماتی که در کانون نجوم زاوش ارائه می گردد،می توان به جلسات هفتگی اشاره نمود که روز یکشنبه هر هفته برگزارمیگردد. و برگزاری نشستهای علمی رصد رویدادهای نجومی "کسوف،گذر سیارات..." اجرای شب های رصدی برگزارنمودن شامگاه های رصدی رصد هلالهای ماه های قمری بر روی برج نجومی و...   

علیرضا  ولی یاری

yon.ir/zavosh