پیش بسوی همدلی با حرکتهای علمی جهانی

مطلب زیر از بخش " نگاه " سرویس علمی خبرگزاری ایرنا تقدیم می گردد: بشر اولیه از زمانی که خود را شناخت بر اساس خصیصه متمایز کننده انسان از

سایر موجودات یعنی قدرت عقل و روحیه کنجکاوی به گوهرهای شب چراغ که در دل سیاهی آسمان شبانه رخ می نمودند و ماه که همراه با تغییر شکل، روشنایی بخش شب های تاریک انسان اولیه بود و همچنین طلوع و غروب مهر تابان توجه می نمود و به دنبال دریافت پاسخ های ذهنی خویش بود.

با پیشرفت آگاهی و توانمندی نوع بشر اندیشمندان و محققانی از سراسر عالم به کشفیات و شناخت راز و رمز آسمان و زمین دست یافتند و این مهم به دانش ویژگی فرا مرزی می بخشد و علم متعلق به همه مردم جهان و نه مرز جغرافیایی خاص است. در همین راستا تلاش دانشمندانی از یونان، ایران ، چین و سایر کشورهای جهان رشد درخت تنومند علم را سبب گردیده و این در شرایطی است که بنا به اذعان خردورزان امروزی در گوشه گوشه جهان نام منجمان ایرانی که با ظهور اسلام از توان خاصی نیز برخوردار بودند به گوش می رسد.

رصدخانه مراغه بنیان گذاشته می شود و مرجعی برای تربیت دانش پژوهانی از چین و دیگر نقاط جهان می گردد، رصدخانه 'جایپور' هند متاثر از این بنای سترگ ایجاد می گردد و بیش از 150 سال پس از گام های بزرگ حضرت خواجه طوسی، رصدخانه سمرقند و باز هم به دست یک ایرانی اندیشمند به نام غیاث الدین جمشید کاشانی در عصر مغول های ویرانگر بنیان نهاده می شود.
عبدالرحمن صوفی رازی که در غرب او را به نام 'آزوفی' (Azofi) می شناسند کهکشان 'امراه المسلسله' و یا همان 'زن به زنجیر کشیده' که به 'آندرومدا' معروف است و در فاصله 2.3 میلیون سال نوری از زمین قرار دارد را با چشم غیر مسلح شناسایی می کنند؛ اما نکته اینجاست که فرهنگ سازی مقدم بر دانش و استمرار دهنده راه پژوهشگران است به این منظور لازم است با این شاخصه اصلی موضوعات دانش بنیان، سادگی و بیان عامه فهم داشته باشند که در دسترس همگان و قابل درک برای همه انسان ها باشد.
معرفی و ترویج علم باید در همه زمان ها و مکان ها انجام شود تا از این راه عموم مردم به ویژه نوجوانان و جوانان به سمت دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی سوق داده شوند؛ متاسفانه باید اذعان کرد که هر چند ایرانیان پیشگام در علوم مختلف از جمله ستاره شناسی بوده اند اما در زمینه برخی از ابداعات از جمله تخصیص مناسبتی جهت اشاعه دانش ستاره شناسی چه بسا کوتاهی نموده اند.
45 سال قبل فردی در ایالات متحده اقدام زیبایی نمود که به مرور به یک حرکت جهانی تبدیل گردید و روز جهانی ستاره شناسی بنیان نهاده شد.
او با آوردن تلسکوپ در میان مردم به جای آنکه مردم به رصدخانه بروند زمینه ساز حرکت بزرگی بود که امروزه شاهد هستیم. کشورمان نیز از ابتدای دهه 80 خورشیدی به این حرکت پیوسته و انجمن نجوم آماتوری ایران برای اولین بار در سال 1380 در فرهنگسرای 'بهمن' مطابق با تقویم جهانی به گرامیداشت این مناسبت پرداخت.
جالب است که روش تعیین این روز نیز خاص و نجومی بوده و با توجه به وضعیت ماه در آسمان تعیین می گردد و به همین دلیل در هر سال روزی متفاوت است باید به این نکته توجه کافی داشته باشیم که اینگونه مناسبت ها زمینه ساز وحدت و همدلی گروه ها برای انجام فعالیت های علمی ترویجی هستند.
کارشناسان و فعالان انجمن نجوم آماتوری ایران اعتقاد دارند که انجام برنامه های ترویجی در روزهای هفته جهانی ستاره شناسی از جمله روز تعطیل هفته یعنی جمعه، کاری پسندیده است چرا که می تواند توسعه علمی و پرهیز از خرافه گرایی را به دنبال داشته باشد اما پیشنهاد منطقی این است که روز رسمی روز جهانی ستاره شناسی و هفته تعیین شده از سوی لیگ جهانی همچون سایر کشورهای جهان مورد توجه و احترام قرار گیرد و با نگاه محترمانه به جامعه جهانی برنامه هایی نیز در روز تعیین شده جهانی ستاره شناسی به اجرا درآیند.
از سوی دیگر چه خوب است با وجود مفاخر علمی زیادی که نام برخی از آنها در این یادداشت ذکر شده به پیشنهاد روز ملی ستاره شناسی در فصل تابستان که همزمان با سالروز بزرگداشت 'ابوریحان بیرونی' است دولتمردان علمی به صورت جدی فکر نموده و تصمیم گیری نمایند.

مسعود عتیقی
مدیر انجمن نجوم آماتوری ایران

 

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
تیتان

یک چند سالی است که سر به هوا شدیم و از بد حادثه به نجوم گرفتار

نظر دادن

کانون نجوم زاوش در یک نگاه

  باشگاه نجوم کانون علوم در فرهنگسرای بهمن از سال 1379 با تشکیل کلاسهای آموزشی در دوره های مقدماتی و متوسطه برای گروههای سِنّی مختلف شروع به کار نمود. فعالیت رشته نجوم از همان سال 1379 به دبیری آقای مهندس عتیقی شروع شد و از ابتدای نیمه دوم سال 1381 با فراخوانی دوباره اعضاء، باشگاه شکل گرفت و از اواخر سال 1381 با نام «باشگاه نجوم زاوُش» رسمیت بیشتری یافت، و بیش ازگذشته با جدیت تمام به برنامه های نجومی پرداخت. چنانچه تا کنون 23 نشست علمی در زمینه های مختلف علم نجوم برگزارکرده است.   از سال  1384هم باشگاه نجوم به دبیری بنده مرحله جدیدی را شروع کرده است. و اکنون یکی ازفعالترین باشگاههاست. اما در این بین با برگزیدن اهدافی  بر آنست که روح جستجوگری در افرادعلاقه مند به نجوم اغناء شود و مسیر زندگی عادی تنوع بیشتری یابد.  

دبیر کانون نجوم زاوش

علیرضا ولیاری

فعالیت های کانون

از جمله خدماتی که در کانون نجوم زاوش ارائه می گردد،می توان به جلسات هفتگی اشاره نمود که روز یکشنبه هر هفته برگزارمیگردد. و برگزاری نشستهای علمی رصد رویدادهای نجومی "کسوف،گذر سیارات..." اجرای شب های رصدی برگزارنمودن شامگاه های رصدی رصد هلالهای ماه های قمری بر روی برج نجومی و...   

علیرضا  ولی یاری