جرم هواگ، عجیب‌ترین کهکشان آسمان

  • چهارشنبه, 29 خرداد 1392 ساعت 04:09
  • منتشرشده در كهكشان
  • بازدید 784 بار
این نمای روبرو از تلسکوپ فضایی هابل، حلقه‌ای تقریبا بی‌نقص از ستارگان داغ و جوان را نشان می‌دهد که به دور هسته زردرنگ کهکشانی غیرعادی موسوم به جرم هواگ در گردش است.

محمود حاج‌زمان: حلقه‌ای تقریبا بی‌نقص از ستارگان داغ و جوان، به دور هسته زردرنگ کهکشانی غیرعادی موسوم به جرم هواگ (Hoag's Object) در حال گردش است. این عکس نمای روبه‌رو که تلسکوپ فضایی هابل آن را تهیه کرده است، بیش از هر عکس دیگری جزئیات این جرم را نمایان ساخته است. شاید این عکس به اخترشناسان کمک کند تا سرنخ‌هایی راجع به نحوه شکل‌گیری چنین اجرام عجیبی را کشف کنند.
(برای مشاهده عکس در ابعاد بزرگ، اینجا را کلیک کنید)

نجوم

مجموعه این کهکشان حدود 120 هزار سال نوری پهنا دارد، که اندکی بزرگ‌تر از کهکشان راه شیری ما است. حلقه آبی که خوشه‌های ستارگان پر جرم و جوان در آن غلبه دارند، کنتراست شدیدی با هسته زردرنگ کهکشان دارد که بیشتر شامل ستارگان پیرتر است. چیزی که به ظاهر «شکافی» است که این دو جمعیت ستاره‌ای را از هم جدا می‌کند، ممکن است در واقع شامل خوشه‌های ستاره‌ای فوق‌العاده کم‌نوری باشند که از این فاصله دیده نمی‌شوند. نکته جالب حضور جسمی با شباهتی غیرعادی به جرم هواگ در موقعیت ساعت 1 درون این شکاف است؛ جرمی که به احتمال فراوان یک کهشکان حلقوی دوردست در پس‌زمینه است.
کهکشان‌های حلقه‌ای‌شکل به روش‌های مختلفی ممکن است شکل بگیرند، که یکی از سناریوهای محتمل در اثر برخورد با کهکشانی دیگر است. گاهی اوقات کهکشان دوم حین عبور از میان کهکشان اولی شتاب می‌گیرد، و لکه‌ای را در شکل‌گیری ستارگان بر جای می‌گذارد. اما در جرم هواگ هیچ نشانی از کهکشان دوم وجود ندارد، که این گمان را ایجاد کرده است که حلقه آبی‌رنگ ستارگان ممکن است بقایای تکه تکه شده کهکشانی باشند که از نزدیکی آن گذر کرده است. برخی اخترشناسان تخمین می‌زنند که این رویارویی حدود 2 تا 3 میلیارد سال پیش رخ داده است.
این کهکشان غیرعادی نخستین بار در سال 1950 / 1329 توسط اخترشناسی به نام آرت هواگ کشف شد. هواگ نخست گمان کرد که این جرم با ظاهر غیرعادی‌اش که شبیه به حلقه دود است، باید یک سحابی سیاره‌نما و بقایای ستاره‌ای خورشیدمانند باشد؛ اما خود وی خیلی زود این احتمال را رد کرد، و این ایده را مطرح ساخت که این جرم مرموز به احتمال فراوان یک کهکشان است. مشاهدات انجام شده در دهه 1970 / 1350 پیش‌بینی وی را تایید کرد؛ اگرچه جزئیات فراوانی راجع به کهکشان هواگ کماکان به صورت یک راز باقی مانده است. این کهکشان عجیب و غریب در فاصله 600 میلیون سال نوری از زمین، و در صورت فلکی مار قرار دارد.

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
تیتان

یک چند سالی است که سر به هوا شدیم و از بد حادثه به نجوم گرفتار

نظر دادن

کانون نجوم زاوش در یک نگاه

  باشگاه نجوم کانون علوم در فرهنگسرای بهمن از سال 1379 با تشکیل کلاسهای آموزشی در دوره های مقدماتی و متوسطه برای گروههای سِنّی مختلف شروع به کار نمود. فعالیت رشته نجوم از همان سال 1379 به دبیری آقای مهندس عتیقی شروع شد و از ابتدای نیمه دوم سال 1381 با فراخوانی دوباره اعضاء، باشگاه شکل گرفت و از اواخر سال 1381 با نام «باشگاه نجوم زاوُش» رسمیت بیشتری یافت، و بیش ازگذشته با جدیت تمام به برنامه های نجومی پرداخت. چنانچه تا کنون 23 نشست علمی در زمینه های مختلف علم نجوم برگزارکرده است.   از سال  1384هم باشگاه نجوم به دبیری بنده مرحله جدیدی را شروع کرده است. و اکنون یکی ازفعالترین باشگاههاست. اما در این بین با برگزیدن اهدافی  بر آنست که روح جستجوگری در افرادعلاقه مند به نجوم اغناء شود و مسیر زندگی عادی تنوع بیشتری یابد.  

دبیر کانون نجوم زاوش

علیرضا ولیاری

فعالیت های کانون

از جمله خدماتی که در کانون نجوم زاوش ارائه می گردد،می توان به جلسات هفتگی اشاره نمود که روز یکشنبه هر هفته برگزارمیگردد. و برگزاری نشستهای علمی رصد رویدادهای نجومی "کسوف،گذر سیارات..." اجرای شب های رصدی برگزارنمودن شامگاه های رصدی رصد هلالهای ماه های قمری بر روی برج نجومی و...   

علیرضا  ولی یاری